Face2Face met Maartje

Een dierbare verliezen is het meest verdrietige wat ons als mens kan overkomen. Maartje verloor haar moeder aan lymfeklierkanker en verzorgde haar vanaf het moment dat ze ziek werd tot aan haar sterfbed. Het is het enige Face2Face interview waarbij ik mijn tranen niet kon bedwingen toen ik Maartje ontmoette en haar verhaal hoorde.

Zomer 2017
Foto’s door Mariska – Grotografie

Dit is Maartje!

Ik ben Maartje, 23 jaar en woon in Brabant. Ik ben verpleegkundige en ik werk nu in een ziekenhuis. Ik woon op dit moment nog thuis bij mijn vader, zus en twee broertjes. Eind dit jaar ga ik wel verhuizen naar een koophuis met mijn vriend. We hebben al 7 jaar een relatie, ik was 16 toen ik hem leerde kennen.

Wat maakte dat je reageerde op onze Face2Face oproep?

Omdat er de afgelopen twee jaar nogal veel gebeurd is bij ons thuis en ik wel door ben gegaan met studeren, werken, veel tijd kwijt ging aan stages maar nu wel ben beland waar ik wil belanden. Dat is ondanks alles wel snel gegaan. Ik heb net een huis gekocht, ik heb nu een vaste baan waar ik doorgroeimogelijkheden heb en dat alles terwijl er veel gebeurd is. Ook al is het gewoon heel zwaar geweest, toch kun je wel vooruit blijven gaan in het leven.

Jullie vragen je vast af wat er precies gebeurd is als je dit leest. Toen ik destijds Maartje’s mail opende, moest ik even slikken. Wow…dat verhaal kwam even binnen.

Mijn moeder was herstellende van borstkanker. We hebben toen nog een feestje voor haar gegeven. Een surpriseparty onder het mom van: ‘Alles is klaar nu.’ En toen, eind april 2016, heb ik een verkeersongeluk gehad waarbij mijn moeder mij wekenlang intensief verzorgd heeft terwijl zij zelf aan het herstellen was van borstkanker.

Datzelfde jaar, in september, kregen we het vreselijke nieuws te horen dat mijn moeder opnieuw kanker had. Ditmaal een agressieve vorm van lymfeklierkanker.

Dat nieuws slaat in als een bom lijkt me…

Ja, want wij dachten: ‘Oh, die vermoeidheid van afgelopen zomer komt door het herstellen van de borstkanker.’ Dat hoor je altijd. Maar dat bleek al een symptoom te zijn van de nieuwe kanker wat wij niet wisten. Ze zat al meteen in de laatste fase toen het ontdekt werd. Het was al uitgezaaid naar haar longen, lever en darmen.

Ze heeft 8 maanden enorm hard gevochten en ik heb haar in die 8 maanden verzorgd en bijgestaan. Dit waren enorm zware maanden, maar ik ben ook dankbaar omdat ik iets kon betekenen voor mijn moeder. Helaas heeft ze de strijd verloren, eind april 2017 is ze overleden.

“Eind april?”, gaat er geschokt door mijn hoofd. En nu zit ik hier, tegenover Maartje, die nog maar zo kort geleden haar moeder is verloren en ondanks alles heeft ze de kracht gevonden om nu al haar verhaal te willen delen. Vol bewondering en een dikke keel van ingehouden tranen luister ik naar haar verhaal.

Ik ben “de Regelmiep” thuis en nam de zorg op me. Ook omdat ik natuurlijk wist hoe het moest dankzij mijn achtergrond als verpleegkundige. Dat scheelde heel veel. Mijn vader wilde mijn moeder natuurlijk ook helpen, maar hij wist niet hoe het moest. Hij stond er bij en hielp mij dan, maar hij kon het niet alleen.

Dat klinkt eigenlijk als een dubbelrol: de rol als verpleegkundige maar ook de rol van dochter. Wie stond er aan je moeders bed?

Met de handeling zelf was dat de verpleegkundige, maar over het algemeen altijd ikzelf: haar dochter. Ik vroeg haar dingen, zoals: Wat vind je fijn? Wat willen we? De handelingen gingen automatisch, je doet het gewoon. Ik wilde niet de verpleegster zijn die aan haar bed stond maar gewoon haar dochter.

Wat voor band had jij met je moeder?

Die was heel wisselend. Als kind heel goed, we konden heel veel samen doen. Toen ik ging puberen was het echt drama.

We lachen om de herkenbaarheid van het puberen. ‘Water en vuur dus?’

We lijken achteraf heel veel op elkaar en dat botste lekker: ruzie, knallen en vuur maar natuurlijk hadden we ook leuke momenten zoals samen gezellig naar de stad gaan, een terrasje pakken, op vakantie gaan of op de bank kletsen of tijdschriften lezen.

Is jullie band tijdens haar ziekteproces ook veranderd?

Ja, die is gelijk veranderd. Ze werd meteen nog dierbaarder voor mij, omdat ik wist dat het fout kon aflopen. “Ik moet nu doen wat ik wil doen anders is het te laat”, dacht ik. En ik was toen wat ouder en niet meer aan het puberen dus dan is het iets makkelijker om er mee om te gaan.

Tijdens haar ziek zijn waren er zoveel complicaties en dingen waarvan ik dacht dat gaat echt fout aflopen, maar steeds zei ik: “Nee hoor mam. Die complicaties, daar kom je bovenop.” En door er iedere keer samen voor te gaan versterkt die band ook. Daarom was ze ook heel blij met mijn zorg. Aan het einde, de dag voor ze overleed, vertelde ze ook aan mij dat ze het erg fijn vond dat ik haar altijd uit die negatieve spiraal haalde van complicaties. Dat zorgde ervoor dat ze door kon blijven vechten. Omdat dat het laatste echte gesprek is geweest ben ik enorm blij dat we dat naar elkaar hebben uitgesproken. Dat ik er echt iets toe deed.

Leerde je ook nieuwe kanten van elkaar ontdekken tijdens die intensieve zorgperiode?

Dat dacht ik wel, maar het valt eigenlijk best wel mee. Ik kwam er achter dat ik haar al heel goed kende. Maar we hebben heel veel raakvlakken. “Ik lijk niet op mama”, dacht ik altijd. Als puber wilde ik juist niet op haar lijken. Als je ouder wordt ga je er anders naar kijken en ook waarderen dat je juist die mooie kanten van je moeder hebt.

Heb je ook weleens momenten gehad waarbij de zorg je teveel werd?

Ja, bijvoorbeeld tijdens die laatste weken als ze helemaal onder de ontlasting zat. Dan belden we de thuiszorg, want dat wilde ik absoluut niet doen. Dat ging me te ver. Ik wilde graag mijn moeder verzorgen maar dat kon en wilde ik niet.

Maar ook momenten dat vriendinnen je vragen om langs te komen omdat zij het ook zwaar hebben met hun persoonlijke omstandigheden, maar je op dat moment kiest om langs je moeder te gaan in het ziekenhuis. Er was ook een bepaald moment dat ik een foute keuze had gemaakt om ergens heen te gaan en niet naar mijn vriendin. Toen had onze vriendschap het heel zwaar, maar tijdens dat diepe dal kwam mijn moeder met goede raad. Zij liet me een ander inzicht zien en door met haar te praten is mijn vriendschap met die ene vriendin juist veel sterker geworden. En zowel die vriendin als ik zijn nog steeds erg blij dat mam dat heeft gedaan.

Gedurende haar verhaal merk ik dat Maartje, ondanks dat ze een zus en twee broertjes heeft, voornamelijk alleen haar moeder verzorgde en er niet veel met hen over praatte. Dat leek me heel eenzaam voor Maartje. “Wie zorgde er dan voor Maartje in die tijd?”, vroeg ik me af.

Ik heb gelukkig een hele goede vriend en een hele goede vriendin die voor afleiding zorgde. Dat scheelde heel veel. Mijn vriend trok mij er uit als ik in een negatieve spiraal zat en ik baalde van de hele situatie. Ik zag alleen maar wat ik zag omdat ik er middenin zat en hij zag het hele plaatje. Zijn realistische kijk hielp me er door heen. Dat was goed, want ik ging soms zo over mijn grenzen heen zonder dat ik het door had. Hij was soms ook heel hard door mij de waarheid te vertellen, ook over de ziekte van mijn moeder. Achteraf was dat ook goed, maar natuurlijk voelt dat niet zo. Ik was een beetje betuttelend naar mijn moeder om haar hoop en kracht te geven. Maar dan vergeet je soms dat het wel echt fout kan aflopen.

Mijn goede vriendin hielp me door gewoon domweg samen films te kijken bij ons thuis. Op een gegeven moment kwamen dan wel de tranen en daardoor het gesprek op gang.

Ik vind het lastig om over mijn gevoelens te praten. Dat wisten zij ook. Ik ben heel blij dat zij mij er doorheen hebben geslagen.

De laatste dag voordat haar moeder stierf was ze al heel diep weggezakt, vertelt Maartje. Heb je voor je gevoel wel goed afscheid van haar kunnen nemen?

Er was toen een nachtzuster die de nachtzorg op zich nam. Mijn moeder durfde die avond niet te gaan slapen, ze was bang. Mijn moeder wilde niet alleen sterven, ze wilde dat wij er bij waren. Met medicijnen hebben we geprobeerd haar in slaap te krijgen. Ze viel pas net in slaap toen ik de volgende ochtend naar mijn werk moest. “Laat haar maar lekker slapen, dan spreek ik haar straks wel weer”, zei ik nog. Maar dat is er niet meer van gekomen. Toen ik thuis kwam, was ze al te ver weg. Achteraf denk ik van: “Had ik maar…” Dat vind ik wel heel moeilijk. Ik had zo graag nog meer met haar willen doen, het is veel te kort geweest.

We waren allemaal bij het moment dat ze uiteindelijk overleed. We gingen haar klaar maken om half 10 ’s avonds voor de nacht. De nachtzuster en ik waren er bij. We deden haar een pyjama aan en dat vond ze heerlijk. Dat kon ik aan haar zien. Toen waren we klaar en…

Maartje stopt met vertellen, het wordt haar op dat moment even teveel. Ik kijk naar deze dappere vrouw die hier nu al dit kwetsbare verhaal met mij deelt terwijl ze haar moeder zo recent verloren heeft en ik voel en hoor haar verdriet. Door haar tranen heen vertelt ze verder.

Je kunt het gewoon niet beseffen dat ze er niet meer is. Je weet wel dat ze er niet meer is, maar je gevoel klopt niet. Voor je gevoel zit ze gewoon thuis op de bank te wachten tot je thuis komt. Het is zo vreemd om iemand weg te zien trekken gedurende dat moment van overlijden terwijl je zo graag wilt dat ze bij je blijft alleen je weet dat dat niet kan.

Nadat ze overleden was, heb ik haar samen met mijn zus aangekleed op bed. Daar lag ze een week lang opgebaard. We hadden niet gedacht dat ze nog zo lang thuis kon blijven. Dat was fijn.

Tweeëntwintig jaar en dan je moeder verliezen na een intensieve periode van zorg…”Hoe gaat het nu met je op dit moment?”

Het gaat heel wisselend. Deze weken zijn heel zwaar. Ik droom er ’s nachts over. Mijn werk is gelukkig wel een goede afleiding. Ik heb er vooral veel moeite mee als ik thuis kom en ik mijn vader, zus en broertjes zie en die lege stoel. Of als ik ‘s avonds alleen op de bank zit, dat zijn de momenten dat ik soms breek.

Achteraf terugkijkend op deze moeilijke periode, wat zijn de bijzondere momenten die je bij zijn gebleven tijdens het verzorgen van je moeder?

Toen ze in het ziekenhuis lag en bang was om te slapen, raakte ze in een psychose. Ze herkende ons toen even niet meer. Ze kon eigenlijk niet meer lopen maar toen opeens weer wel. Ze schopte, beet en zag er verwilderd uit. We hebben dag en nacht bij haar gezeten, ze kon niet alleen zijn. Ik had avonddienst en mijn vader belde dat ik naar het ziekenhuis moest komen. “Pap, ik moet gewoon werken”, zei ik. “Maar ik hou het niet meer vol”, zei mijn vader. Ik reed er heen. Het was 10 uur ’s avonds. Ik stuurde mijn vader naar huis en bleef slapen. Mijn moeder viel uiteindelijk in slaap. Na een lange nacht werd ze wakker en was ze opeens weer ‘normaal’. “Wat doe jij hier?”, zei ze. “Wat fijn dat je er bent. Echt heel fijn!” Ze wist er helemaal niets meer van. Door haar woorden voelde ik me heel gewaardeerd. Mijn moeder vond het heel fijn dat ze verzorgd werd door een vertrouwd iemand.

Dat is ook zo met mantelzorger zijn. Meestal kies je hier niet voor, maar ben jij de persoon die de zorg voor iemand op zich neemt. Heel veel mensen weten niet eens dat iemand in hun omgeving een mantelzorger is. Je doet het gewoon. Vaak zijn mantelzorgers zelf een zorgtype. Valkuilen zijn dan ook jezelf vergeten en niet goed voor jezelf zorgen, omdat je zo met de ander bezig bent. Juist dan is het fijn om mensen in je omgeving te hebben die op jouw rem trappen, omdat je het zelf niet kan. Mantelzorger zijn is misschien wel een van de zwaardere beroepen, naast je eigen leven. En hoewel ik daar toen zelf niet zo over dacht, denk ik nu het weer rustiger is: ‘Waar heb ik die tijd en energie vandaan gehaald?’ Maar je geeft jezelf geen keus en doet het gewoon.

Maartje en ik praten verder over dit onderwerp en ze deelt mooie herinneringen over haar moeder met mij. ‘Welke lessen of woorden van je moeder zal je niet meer vergeten?’, vraag ik haar.

Mijn moeder probeerde altijd situaties vanuit een ander oogpunt te bekijken. Dat omdenken, dat neem ik graag mee. En ze genoot van de kleine momentjes zoals de zon die doorbrak op een bewolkte dag. Ook vond ik het heel mooi dat mijn moeder nog steeds dankbaar was, voor alle kleine en grote dingen. Op het laatst zelfs dankbaar voor het leven. Waarop ik dacht: ‘Hoe dan? Je bent zo ziek, je gaat dood…’ Ze wilde ook geen uitvaart, maar een dankdienst. Die heeft ze dan ook gekregen.

Ik heb daarnaast bewondering voor hoe ze alles voor elkaar heeft gekregen in het leven. Vier kinderen, twee keer een tweeling achter elkaar in een vrij korte periode en een verhuizing, een huishouden runnen en zelf ook nog werken. Hoe heeft ze het voor elkaar gekregen?

‘Zo moeder zo dochter’, denk ik ondertussen want Maartje…hoe heb jij dit allemaal voor elkaar gekregen? Je zieke moeder intensief verzorgen, je familie ondersteunen en zelf fulltime onregelmatige diensten werken. Niets dan bewondering en diep respect heb ik voor je en ik vind het ontzettend knap dat je zo snel na het overlijden van je moeder dit kwetsbare verhaal met ons wilde delen en hoe je ons inspireert met jouw kracht en onuitputtelijke doorzettingsvermogen. Dankjewel!

“Voor mij was het een strijd om mijn moeder te verzorgen, fulltime te werken en natuurlijk zelf te vechten met emoties en de hoop niet te durven verliezen. Door mijn ervaring weet ik hoe fijn het is als iemand bij je staat en je iemand kunt verzorgen richting het einde van het leven toe. Het leven is niet alleen maar rooskleurig, maar ook uit diepe dalen kun je klimmen en veel leren.” – Maartje

24 reacties

Jeanet -

Wauw, ik ben wat laat met lezen en reageren maar lees dit verhaal ook met tranen in m’n ogen. Allereerst wat enorm oneerlijk toch dat ze na haar strijd met borstkanker nog weer een andere soort kanker kreeg! Ongelofelijk! En wat goed en dapper om je verhaal zo te vertellen, zo kort al na haar overlijden. Diep respect voor jou! Vaak gaat alle aandacht naar degene die ziek is maar voor de mantelzorgers is het minstens zo zwaar… Ik wens je heel erg veel geluk in je leven :)!

Marleen -

Wauw wat een heftig verhaal! Ontzettend knap dat Maartje dit heeft gedeeld, ik wens jou heel veel kracht toe!

Marjoleine -

Respect voor jou Maartje! <3

Simone | All Day Jewels -

Jeetje, wat ongelooflijk moedig dat je dit verhaal deelt. Ik heb er echt kippenvel van gekregen. En wat mooi dat jij je moeder mocht en kon verzorgen tot op het laatste moment. Veel sterkte voor jullie.

Stephanie -

Wat heftig dat je dit al op zo’n jonge leeftijd hebt mee moeten maken, is echt mijn grootste nachtmerrie. Het is in ieder geval een prachtig verhaal, de liefde voor je moeder spat van het scherm af. Veel sterkte!

linda -

Diep respect voor jou, wauw <3

Annika -

Wat ontzettend dapper dat je je verhaal zo durft te delen Maartje. Ik herken veel uit jouw verhaal. Mijn moeder heeft 2x borstkanker gehad in mijn tienerjaren en is uiteindelijk drie jaar geleden, toen ik 23 was, overleden aan longkanker. Bij ons ging dat ziekteproces zo snel dat ik nooit afscheid van haar heb kunnen nemen.. Mooi om te lezen hoe jij de laatste maanden zo veel voor je moeder hebt kunnen doen. Heel veel sterkte voor jou en je familie.

Elly -

Werd er echt door geraakt, zo heftig en tegelijkertijd mooi, zo is het leven. Dank jullie wel hiervoor ♥

Irma -

Wat een heftig verhaal. Wat ontzettend mooi dat je dat voor je moeder hebt gedaan. Heel erg knap. Heel veel bewondering en respect voor jou. Veel sterkte de komende tijd voor jou en je familie!

Minka -

Voor Maartje en voor iedereen die dit leest die een dierbare heeft verloren, een hele dikke virtuele knuffel. <3

Evelien -

Wat heftig zeg… Ben er even stil van. Zorgen voor je ouder is zo zwaar en mooi tegelijk. Kan niet anders zeggen dan dat ik erg veel respect voor je heb. Nog heel veel sterkte en kracht toegewenst.

Jessica -

Jeetje wat een heftig verhaal en wat dapper dat ze dit heeft willen vertellen zo kort na het overlijden van haar moeder. Tranen hier over mijn wangen, bijzonder dat ze heeft kunnen zorgen voor haar moeder.

Manon -

Wat heftig om dit te lezen.. Ik ken Maartje en haar familie van vroeger, we woonden in hetzelfde dorp en ik was op de basisschool goed bevriend met haar tweelingzusje. Het is echt bizar om dit te lezen, omdat ik destijds vaak bij hen thuis was en hun moeder ook regelmatig heb gezien. Ik was nog jong, en weet er niet veel meer van. Maar ik herinner me hun moeder als een warm en fijn persoon. Ik kan me niet voorstellen hoe het moet zijn geweest voor Maartje om haar die laatste maanden van haar leven zo intensief te verzorgen naast haar eigen leven. Ik kan alleen maar zeggen dat ik ontzettend veel respect voor haar heb, en haar alle liefde en geluk wens in haar leven. Mocht je dit
lezen Maartje, dan hoop ik dat je trots op jezelf kunt zijn. Jouw moeder was dat zeker weten, dat benoem je ook in dit interview. Heel veel sterkte en geluk, ook voor de rest van de familie. Je zult dit je rest van je leven met je meedragen, en het zal je sterker maken dan ooit. Vergeet dat niet. Veel liefs ❤

femketje -

En jawel, stromende tranen hier. Zulke verhalen herinneren mij om niks “for granted” te nemen in het leven! ♡

Annick -

En zo is het

Meintje -

heel herkenbaar
toen ik 18 jaar was kreeg mijn moeder ALS vanaf dat moment weet je dat ze zal overlijden er is nog geen medicijn en nog oorzaak of behandeling
mijn moeder kreeg de diagnose 1 week voor mijn eindexamens

wij hebben haar 2 jaar en 3 maanden voor haar gezorgd dag in dag uit het was zwaar maar we deden het met zoveel liefde
het deed pijn om je moeder van een vrolijke en stralende vrouw te zien veranderen in iemand die niks meer kon
aan het einde kon ze alleen nog kleine woordjes zeggen dat was voor ons vaak onverstaanbaar dat was heel moeilijk ze kon niet meer lopen haar handen gebruiken en niet meer zelf etc drinken etc ze was volledig afhankelijk van ons
ze heeft een jaar langer door gevochten voor mij mij tweeling zus en vader dat was lief maar ook heel heftig
op 10 augustus overleed ze door euthanasie
de laatste knuffel die ik haar gaf was zo waardevol ze fluisterde met haar laaste kracht dat ze dat het meest aan ons samen ging missen
ik had haar hand vast en haar laatste woorden waren het is goed zo
ik gaf nog snel een kus en toen overleed ze dat moeten zien was zo verschrikkelijk niet in woorden te beschrijven haar hand gleed letterlijk uit de mijne
het duurde 5 seconde zo snel ging het en zo op was ze normaal duurt het een paar minuten

gisteren een half jaar geleden het gemis is zo intens haar knuffels haar woorden haar lach gewoon alles…
maar het besef is er nog niet het is nog zo onwerkelijk

Sofia -

Een verhaal om stil van te worden. En een verhaal vol moed, kracht, verdriet en realisme: diepe bewondering heb ik voor je Maartje. Ik wens je al het goeds toe voor jouw toekomst!

Allissa -

Heftig en tegelijkertijd een intens mooi verhaal. Ontroerend !

Bibi -

Jeeeetje wat een mooi interview hebben jullie neer gezet. Ook zo mooi iedereen in hun waarden gelaten en mooi overgebracht.
En Kaartje, je bent echt een mega sterke vrouw. Ze zal vast op een of andere manier dicht bij je zijn nu en trots zijn.

Kelly -

Wat een ontzettend mooi uitgewerkt interview. Met tranen in mijn ogen gelezen. Ik heb mijn moeder in november verloren en ook in de laatste fase voor haar gezorgd. Wat je zegt herken ik zo. Je doet het gewoon, daar denk je echt niet overna. Het moment van overlijden en alles daarna is zo herkenbaar. Ook ik heb nog steeds het gevoel dat ze thuis gewoon op de bank zit en ze elk moment kan bellen. Je dierbare mensen om je heen en je baan en evt hobby’s (als je daar al tijd voor hebt) houden je op de been, ook in de periode daarna.

Lydia -

Wow ik ben even geschrokken.. Ik heb bij maartje in de klas gezeten op de basischool 2.5 jaar. Ik zie het nog voor me, haar moeder op de fiets en daarachter haar broertjes in een fietskarretje. We wonen ook in dezelfde straat en zie haar broertje nog vaak langs lopen met de hond.. Ik zelf heb een lange tijd in het buitenland gewoond en hier niks van mee gekregen dus. Wat heftig moet dit zijn geweest! Heel veel sterkte voor de familie!

Marijke van de Mheen -

Wat ontzettend heftig om te lezen. Je hebt immers maar een ‘mama’. Mijn oma kreeg in maart 2016 te horen dat er een tumor van 21 kg in haar baarmoeder zat (dat verklaarde haar gigantische buik). De tumor hadden ze dezelfde maand in z’n geheel verwijderd maar helaas kwam de tumor in dezelfde grootte en gewicht terug. Mijn oma overleed 13 juli 2016 op 72 jarige leeftijd. Ik lees jouw verhaal met tranen in mijn ogen. Wat raakt dit mij. Maartje ik wens jou, jouw dierbare, alle kracht en veel liefde.

Marieke -

Prachtig verhaal, ik kon het niet met droge ogen lezen.
Mooi dat je benoemd dat het leven niet alleen rooskleurig is, dat lijkt de huidige maatschappij soms te vergeten.

Marije -

Wat intens heftig maar krachtig om te lezen

Reageer ook